Het belangrijkste in het kort
Wat merinowol is en waar het vandaan komt
Merinowol is de scheerwol van het merinoschaap. Het ras komt oorspronkelijk uit Spanje en geldt al eeuwenlang als maatstaf voor bijzonder fijne wol. Tegenwoordig worden merinoschapen op grotere schaal vooral in Australië, Nieuw-Zeeland, Argentinië en Zuid-Afrika gehouden. Australië is veruit de grootste producent en levert het grootste deel van de hoogwaardige merinowol die in de Europese brei- en outdoormode wordt verwerkt.
Het doorslaggevende verschil met klassieke scheerwol zit in de vezeldiameter. Waar gewone wol van crossbred-rassen doorgaans tussen 25 en 35 micrometer meet, ligt merinowol tussen ongeveer 16 en 24 micrometer. Binnen dit bereik onderscheidt de wolindustrie meerdere kwaliteitsklassen: Ultrafine Merino (ongeveer 15 tot 15,5 micrometer), Superfine (15,6 tot 18,5), Fine (18,6 tot 19,5) en Medium (19,6 tot 22,9). Hoe fijner de vezel, hoe zachter het garen op de huid ligt en hoe duurder het eindproduct doorgaans is.
Ja, merinowol is scheerwol. De twee begrippen sluiten elkaar niet uit: scheerwol is wol die van het levende dier wordt geschoren. Merinowol is daarvan de fijnste vorm. Lees je op een etiket „100 procent scheerwol”, dan zegt dat dus niets over de fijnheid van de vezel. Pas de toevoeging merino geeft aan dat het om de bijzonder fijne, huidvriendelijke variant gaat.
De eigenschappen van merinowol in detail
Vijf eigenschappen maken merinowol bijzonder interessant voor kleding. Ze grijpen in elkaar en leveren samen een materiaal op dat in deze combinatie nauwelijks te evenaren is.
Zachtheid. De fijne vezels buigen mee bij contact met de huid in plaats van te prikken. Daarom kriebelt merinowol doorgaans niet, zelfs niet wanneer je het direct op de huid draagt. Klassieke scheerwol irriteert een gevoelige huid vaak, omdat de dikkere vezels minder flexibel zijn.
Temperatuurregulatie. Merinovezels zijn gekroesd en vormen talloze kleine luchtkamertjes. Deze luchtlaagjes houden je in de winter warm en zorgen er tegelijk voor dat warmte en vocht zich in de zomer niet ophopen. Daarom is merinowol ook de standaardvezel geworden in outdoor- en sportkleding.
Vochtregulatie. Merinowol kan tot 30 procent van zijn eigen gewicht aan vocht opnemen zonder nat aan te voelen. Transpiratie wordt van de huid afgevoerd, waardoor het lichaam bij inspanning droog blijft en je tegelijk niet afkoelt door doorweekte kleding.
Geurremmend. De natuurlijke lanolinelaag van de wol en de vezelstructuur remmen de groei van geurveroorzakende bacteriën. Merinokleding kun je meerdere dagen dragen zonder dat ze onaangenaam gaat ruiken. Vaak volstaat het om haar te luchten; wassen is pas nodig bij zichtbaar vuil.
Vormvastheid en elasticiteit. Een merinovezel laat zich ongeveer 30 procent oprekken en keert daarna terug naar zijn oorspronkelijke vorm. Goed gebreide merinotruien behouden vorm en pasvorm vele seizoenen lang, mits ze correct worden gewassen en liggend gedroogd.
Merino vergeleken: kasjmier, scheerwol en meer
Merinowol wordt in de breimode vaak op één hoop gegooid met kasjmier en klassieke scheerwol, maar is van beide duidelijk te onderscheiden. Scheerwol is de overkoepelende term voor wol van het levende schaap, merinowol de bijzonder fijne subvorm, en kasjmier komt niet van het schaap maar van de kasjmiergeit. De volgende tabel zet de belangrijkste verschillen op een rij.
Kasjmier is nog fijner en warmer dan merino, maar kwetsbaarder in het onderhoud en duurder. Wellington of Bilmore gebruikt kasjmier vooral bij jassen, bijvoorbeeld bij wol-kasjmier jassen voor dames en wol-kasjmier jassen voor heren. Klassieke scheerwol blijft de meest robuuste variant en wordt ingezet bij dichter geweven stoffen zoals tweed of klassieke wollen truien voor heren .
Merinowol goed wassen en onderhouden
Het juiste onderhoud is de belangrijkste factor voor een lange levensduur van merinokleding. Drie punten staan centraal: het juiste wasprogramma, het passende wasmiddel en de juiste manier van drogen.
Controleer vóór het wassen. Lees het waslabel. De meeste gebreide merinokledingstukken kunnen in het wolwasprogramma van de machine op maximaal 30 graden en met een laag centrifugetoerental (400 tot 600 toeren per minuut). Kwetsbaardere stukken en fijne mengsels met kasjmier was je beter met de hand.
Kies het wasmiddel. Gebruik uitsluitend een mild wolwasmiddel of een speciaal wasmiddel voor fijne vezels. Universele wasmiddelen bevatten vaak enzymen die wol aantasten en bleekmiddelen die de vezel beschadigen. Wasverzachter laat je consequent weg: die legt zich om de vezel, vermindert de natuurlijke werking en ontneemt de wol haar volume.
Machinewas. Keer het breisel binnenstebuiten en stop het in een waszak. Was het in het wolprogramma van je machine op 20 of 30 graden, met een laag centrifugetoerental. Bij sterk vervuilde stukken kun je een extra spoelbeurt toevoegen om wasmiddelresten volledig te verwijderen.
Handwas als alternatief. Los ongeveer een eetlepel wolwasmiddel op in lauw water (maximaal 30 graden). Dompel het breisel onder en beweeg het voorzichtig, zonder te wrijven of te wringen. Laat het ongeveer tien minuten weken en spoel het daarna meerdere keren met schoon, lauw water tot het water helder blijft.
Drogen. Druk het breisel voorzichtig uit tussen twee handdoeken. Nooit wringen. Leg het stuk daarna plat en in model op een droge handdoek of een speciaal droogrek. Niet ophangen, want natte wol rekt door zijn eigen gewicht uit. Niet in de droger, niet op de verwarming en niet in de volle zon.
Hoe vaak wassen. Dankzij de natuurlijke geurremmende werking hoef je merinotruien veel minder vaak te wassen dan katoenen of synthetische kledingstukken. Na het dragen even luchten is vaak al genoeg. Ruikt het stuk slechts licht of is het niet zichtbaar vuil, hang het dan een nacht bij het open raam.
Merino het hele jaar door: waarom de vezel ook in de zomer werkt
De meest voorkomende misvatting over merinowol is dat het uitsluitend een wintermateriaal zou zijn. In werkelijkheid werkt een dunne merinotrui ook in het voorjaar, in de nazomer en in de koffer voor koele ruimtes met airco of frisse avonden. De reden is de temperatuurregulatie: in plaats van te isoleren zoals dons of dikke synthetische fleece voert merino vocht van de huid af en zorgt zo voor een aangenaam droog draaggevoel bij wisselende temperaturen.
Voor het zomerseizoen zijn vooral dunne merinokwaliteiten van 150 tot 200 gram per vierkante meter geschikt. Die zie je vooral als T-shirts, lichte truien en baselayers in de outdoorwereld. In het reguliere kledingaanbod kom je deze klasse minder vaak tegen; klassiek breigoed ligt doorgaans rond 250 tot 350 gram. Wie in de zomer in de stad merino draagt, kiest voor modellen met korte mouwen of voor fijngebreide T-shirts.
Merino en breigoed bij Wellington of Bilmore
Wellington of Bilmore voert merino truien voor heren als zelfstandig materiaalspeerpunt binnen het breigoedassortiment, aangevuld met klassieke wollen truien voor heren van scheerwol en wol-kasjmier jassen voor het koele seizoen. Het damesassortiment omvat gebreide truien, cardigans en wolmengsels in klassieke heritage-snitten.
Veelgestelde vragen over merinowol
Wat is merinowol?+
Merinowol is de scheerwol van het merinoschaap. Het heeft een vezeldiameter tussen 16 en 24 micrometer en is daarmee duidelijk fijner dan klassieke scheerwol van crossbred-rassen, die doorgaans tussen 25 en 35 micrometer meet. Door de fijne vezel is merinowol zacht, huidvriendelijk en zeer goed vervormbaar. Het wordt vooral in Australië, Nieuw-Zeeland, Argentinië en Zuid-Afrika geproduceerd.
Wat is het verschil tussen scheerwol en merinowol?+
Scheerwol is de overkoepelende term voor wol die van het levende schaap wordt geschoren, ongeacht het ras en de fijnheid van de vezel. Merinowol is een bijzonder fijne vorm van scheerwol, namelijk die van het merinoschaap, met een vezeldiameter van 16 tot 24 micrometer. Alle merinowol is dus scheerwol, maar niet alle scheerwol is merino. De aanduiding „scheerwol” of het wolkeurmerk zegt alleen dat het om wol van het levende dier gaat, niet hoe fijn die is. Pas de toevoeging merino staat voor de fijne, huidvriendelijke kwaliteit.
Welke eigenschappen heeft merinowol?+
Merinowol is zacht, temperatuurregulerend, geurremmend, vochtafvoerend en vormvast. De gekroesde vezels vormen luchtkamertjes die in de winter warmen en in de zomer door vochtafvoer verkoelen. De natuurlijke lanoline remt geurveroorzakende bacteriën, de vezel neemt tot 30 procent van zijn gewicht aan vocht op zonder nat aan te voelen en keert na het oprekken terug naar zijn oorspronkelijke vorm.
Kriebelt merinowol?+
Doorgaans niet. De fijne vezelstructuur (16 tot 24 micrometer) buigt mee bij contact met de huid in plaats van te prikken. Een gevoelige huid ervaart merino meestal als aangenaam zacht. Voel je in een enkel geval toch wat jeuk, kies dan een fijnere kwaliteit (Superfine of Extrafine Merino, tot 18,5 micrometer) of draag een dunne laag katoen of zijde tussen je huid en de trui.
Is merinowol warmer dan gewone wol?+
Per gewichtseenheid is merinowol ongeveer even warm als klassieke scheerwol, maar merkbaar efficiënter in het reguleren van de temperatuur. Het houdt je in de winter warm zonder oververhitting en voert transpiratie betrouwbaar van de huid af. Kasjmier warmt per gewicht nog beter, maar is kwetsbaarder in het onderhoud. Klassieke scheerwol oogt vaak lomper en stugger, omdat de vezel dikker en minder gekroesd is.
Hoe was je merinowol?+
In het wolwasprogramma van de machine op maximaal 30 graden, met een mild wolwasmiddel en een laag centrifugetoerental (400 tot 600 toeren per minuut). Keer het breisel binnenstebuiten en stop het in een waszak. Je kunt het ook met de hand wassen in lauw water met wolwasmiddel: voorzichtig bewegen en meerdere keren met schoon water naspoelen. Gebruik geen wasverzachter of universeel wasmiddel; beide beschadigen de vezel. Druk het daarna uit tussen twee handdoeken en laat het plat en in model drogen.
Merino of kasjmier, wat is beter?+
Beide vezels hebben hun eigen sterke punten. Kasjmier is fijner, warmer per gewicht en voelt bijzonder luxueus aan; het is geschikt voor luxe truien, sjaals en jassen met een hoge warmte-isolatie. Merinowol is robuuster, makkelijker in onderhoud, beter geurremmend en het hele jaar door veelzijdiger inzetbaar. Voor de dagelijkse garderobe is merino de praktischere keuze; voor een feestelijke gelegenheid of een bijzonder stuk blijft kasjmier de hoogwaardigere optie.
Is merinowol duurzaam?+
Merinowol is een hernieuwbare en biologisch afbreekbare vezel en daarmee in principe duurzamer dan polyester of andere synthetische vezels. Doorslaggevend voor de totale balans zijn echter de omstandigheden waarin de dieren worden gehouden. Let op certificeringen zoals de Responsible Wool Standard (RWS), die een verbod op de omstreden mulesing-methode en eerlijke houderijomstandigheden garanderen. Hoogwaardige Europese merken vermelden de herkomst en certificering van hun merinowol doorgaans op hun materiaal- of duurzaamheidspagina’s.
Is merinowol geschikt voor de zomer?+
Ja. Dunne merinokwaliteiten tussen 150 en 200 gram per vierkante meter werken ook bij warme temperaturen, omdat de vezel vocht van de huid afvoert en zo voor een droog draaggevoel zorgt. In het klassieke kledingaanbod overheersen echter dikkere breikwaliteiten (250 tot 350 gram), die eerder bedoeld zijn voor herfst, winter en koele voorjaarsdagen. Voor hartje zomer zijn speciaal aangeduide zomer-merino stukken of klassieke stoffen van katoen en linnen het meest geschikt.
